donderdag 10 december 2009

Sinterklaas bezoekt ook Sri Lanka...

De koude, donkere dagen voor kerst zijn aangebroken! Nou ja, koud is het wel want het regenseizoen zorgt ervoor dat de temperatuur wel een graadje of vijf zakt. Dus tegenwoordig slaap ik zelfs zonder ventilator en de AC op kantoor hoeft niet meer aan!
Inmiddels ben ik weer teruggevolgen naar mijn thuisstation: Jaffna. De afgelopen weken heb ik in Vavuniya/Colombo en twee weken op bed doorgebracht. Op een dag werd ik opeens erg moe, dat kan iedereen wel eens overkomen, dacht ik zo. De volgende dagen hoge koorts, de dokter (jong en onervaren) dacht aan buiktyfus en gaf mij medicijnen. Die bleken niet te helpen maar na een dag of vijf zakte de koorts wat. Dus ik voor een training naar Colombo, daar aangekomen bleek ik rood uit te slaan. Dus toch maar even naar het ziekenhuis. Daar zag de dokter het meteen: Dengue (knokkelkoorts)! Als het aan haar lag werd ik meteen aan het infuus gezet en om een bed neergeplaats. Dat leek me dus geen goed idee, dus ik kon haar overtuigen dat dat niet hoefde. Aangezien dengue gevaarlijk kan zijn (regelmatig overlijden er mensen aan dengue) moest ik elke dag naar het ziekenhuis mijn bloed testen tot de waarden weer normaal waren.

Uiteindelijk toch zo'n twee weken verspeeld met ziek zijn en ik was blij dat ik weer aan het werk kon. Dus ik weer terug naar het veld! Onderweg nog vijf uur stil gezeten in de trein te midden van de rijstvelden, omdat de trein ontspoord was. In nederland zou iedereen met vijf uur vertraging klagen, maar hier bleef iedereen rustig. Maar vijf uur lang naar een rijstveld kijken was toch erg lang. Terug in Vavuniya weer hard aan het werk gegaan en meteen naar onze site office gegaan. Onderweg kon ik nog twee wilde olifanten gezien en savonds varaan eten! En ik kan je vertellen dat is best lekker. Na vier dagen belde Colombo, of ik terug kon komen want er lagen een hoop voorstellen te wachten die geschreven moesten worden.

In Colombo had ik meteen de kans om op 5 december sinterklaas te verwelkomen.
Hij had zijn witte paard ingeruild voor een bruine en de moeite genomen
om even langs Sri Lanka te komen.
Hij had in de tuin van de ambassadrice gewacht
en had heerlijke koffie en banketstaaf uit nederland meegebracht!
Savonds met een stel nederlanders het heerlijk avondje gevierd met veel lachwekkende gedichten en suprises. Wel raar, sinterklaas zonder kou en met zwembad.

Na twee maanden kon ik dan toch weer eindelijk terug naar Jaffna, toch een beetje mijn thuis in Sri Lanka. Iedereen was (naar zeggen) blij me weer te zien en ik kon meteen mee met het bezoek van onze landendirecteuren aan Jaffna. Dit betekende drie dagen lang field visits. Ook werd er een bezoekje naar het eiland Delft gebracht. De eilanden rond Jaffna hadden in de 17e eeuw tijdens de nederlandse bezetting nederlandse plaastnamen gekregen. Delft heeft als enige zijn naam behouden. Ook staat het eiland bekend om de nederlandse forten, de kalkstenen muren en wilde paarden. Om er te komen werd er een boot voor ons geregeld. Varen op zee bleek niet mijn hobby te zijn, ik was nog nooit zo zeeziek als toen. De mensen hier leven geisoleerd en halen hun inkomen uit de visvangst. Door het gebrek aan mogelijkheden hebben ze het niet breed.

Recent zijn er 70,000 mensen uit de kampen vrijgelaten en in Jaffna aangekomen, nu wonen ze bij vrienden/familie of keren terug naar hun oorspronkelijke woning. Hoewel ze blij zijn de kampen uit te zijn is het leven voor hun is niet makkeljk. Sommigen zeggen zelfs dat het in de kampen beter was. Vaak zijn er niet genoeg mogelijkheden om inkomen te verwerven en wonen meerdere gezinnen in een huis/shelter. Toestemming van de overheid krijgen om met deze mensen te werken is niet al te makkelijk. Dus afgelopen dagen brachten we veel bezoeken naar oa deze groep mensen. Ook bezochten we een dorp aan het strand waar mensen na vier jaar waren teruggekeerd en daar overheersde de blijdschap. We bezochten een visser en kregen meteen een cocosnoot te drinken aangeboden. Na alle kampen en verhalen van mensen is het zeker ook erg goed om te zijn dat het soms ook de goede kant opgaat! Een bemoediging voor iedereen.

Alvast wens ik iedereen fijne feestdagen! Ze gaan een beetje langs me heen in Jaffna, geen kerstliedjes en versieringen hier.

Brenda

vrijdag 6 november 2009

Wordt ik dan toch een Sri Lankaan?

De regen drupt langzaam van de daken. Het lijkt nu echt begonnen te zijn: Het regenseizoen! In Menic farm zoeken mensen beschutting in hun shelter. Angstig wachten ze af of deze bestemt is tegen lekken en de drainage om hun tent heen goed genoeg werkt. zo'n 175,000 mensen zijn er nog, wonende in de kampen van menic farm. Afgelopen weken zijn er zo'n 50,000 vrijgelaten. Sommigen konden weer terug naar hun dorp maar de meesten woonden bij vrienden of familie. Soms wel met vier families in een huis. Inmiddels kijken de overgeblevenen jaloers naar de bussen vol met vertrekkende mensen. Weg uit hun shelter! Weg van het opgesloten zijn en weg van het prikkeldraad! De mensen zijn blij! Eindelijk, na een paar maanden niet in de rij meer voor eten en water. Maar ook heerst er onzekerheid, wat moeten we nu? Dromen durven ze allang niet meer. Ze zijn alles kwijt, en voor een aantal is dit niet de eerste keer dat ze alles kwijt zijn geraakt. De kinderen weten niet anders dan dat er oorlog was. Toch zie je het! Hetgene wat men hoop noemt! Hoop op een beter leven in vrede. Heel voorzichtig, maar het is er!

Wankelend, voorzichtig stappen ze hun nieuwe toekomst binnen: Met geheel hun bezit, zo'n twee tassen, stapt men de bus binnen, het kamp uit!



Ondertussen zit ik al zo'n vier weken in vavuniya and menic farm. Waar op het moment rond de 175,000 IDPs in kampen zitten. In totaal ben ik hier zes weken en neem eventjes het werk van de andere trainee over. En dat werk is leuk en afwisselend! NFRI (non food relief items) coordineren: Hoe krijg je een basin, een mat en een klamboe van colombo bij de betreffende IDP (en dat klinkt simpel, maar toch duurt dat vijf weken!), zorgen voor de reporting (achter mensen die liever in het veld zijn aanrennen om te vragen wat ze wel en niet hebben gedaan), praten met partners, vergaderen maar ook in de kampen zijn om te kijken wat er nodig is aan NFRI. Veel te doen dus, en dat bevalt me wel! Verder is er vrij weinig van mijn sociale leven over, maar dat geeft even niks! Ik vermaak me prima door af en toe te volleyballen met collegas of te badmintonnen in een weeshuis. Ook savonds is er nog wel eens tijd voor een filmpje. Twee nachten slaap ik op het veldkantoor in een shelter...en het voelt net of ik aan het kamperen ben! Heerlijk! Niet iedereen waardeert de basis voorzieningen, maar dat kan zijn omdat ze daar een hele week zitten ipv twee dagen per week. Verder naast vriendschappen te hebben gesloten met de staff, ook met een kip. Die volgens mijn bewering zich gedraagd als een hond...
Verder kreeg ik de vraag of ik aan het wisselen van cultuur was, aangezien ik de vergadering in tamil al voor de helft kon volgen (lang leve het gebruik van engelse woorden in een taal), soms een punjavi draag (foto's volgen) en spicey eten lekker vind en niks me te pittig is. Ook is het contact hier met expats beperkt en geniet ik van de Sri Lankaanse wereld. Maar wees maar niet bang: Ik smacht af en toe nog steeds naar een boterham met kaas en een glaasje melk en kunnen bepaalde cultuur verschillen best frustrerend zijn (waarom duurt het zo lang voordat men doet als je iets vraagt)!
Laatst pepernoten en een kopje cappuchino op! dat was dan toch even genieten. Het voelt met 30 graden niet alsof het bijna sinterklaas is...maar na een duik in het zwembad van een Colombo collega vind ik dat eigenlijk ook niet zo erg!

Bewaar wat cadeautjes & gedichtjes voor me!

Liefs
Brenda

woensdag 23 september 2009

Nostalgie...

Een half jaar zit er alweer op! Een half jaar is ook een punt dat je je afvraagd wat moet ik schrijven. Het verzoek voor nieuwe avonturen kwam bij mij binnen. Natuurlijk beleef je in zo’n land genoeg, maar alle wordt gewoon en wat in de eerste weken zo spannend is lijkt nu opeens het vermelden niet waard te zijn.

Maar om de trouwe lezer niet in de steek te laten komt zal ik mijn laast beleefde avonturen op papier kan zetten. Alhoewel ik me afvraag hoeveel trouwe lezers er nog zijn. Maar anders dit verhaal speciaal voor jullie pap en man ;-)

Na mijn vakantie, stapte ik het vliegtuig weer in richting Jaffna. Aangekomen in het zonnige noorden, blijkt het dat ik een week later weer Jaffna uit kan. We gaan op retreat. Elk district gaat elk jaar een paar dagen weg en combineert daar het nuttige met het aangename. Voor Jaffna was het dit jaar een erg bijzonder retreat. Aangezien de weg sinds kort voor locals open is kon ZOA Jaffna voor het eerst op retreat buiten Jaffna. (tijdens de gevechten in 2006 werd de weg richting Jaffna gesloten, Jaffna was alleen nog maar bereikbaar per vliegtuig. Iets wat voor de gewone man niet te betalen was). Gelukkig ga de overheid ons allemaal toestemming om Jaffna te verlaten, je hebt namelijk als iemand van jaffna wel toestemming nodig om Jaffna te verlaten, dus we konden allemaal gaan! Dat werd dus een uitje naar de “hill country” met 17 Sri Lankanen en 1 Nederlandse. Geloof me regelmatig keken mensen raar op van deze groepssamenstelling. Voor iedereen was het een hele ervaring. Ik heb eindelijk de staff beter leren kennen. Een van de doelen was dan ook: Leer Brenda zoveel mogelijk Tamil, en iedereen werkte daar van harte aan mee. Zo doende kan ik nu een hoop vragen in het tamil stellen, meestal blijft het antwoord voor mij nog een raadsel. De stemming zat er goed in en er werden ook veel grappen gemaakt, ook tijdens het leren van mijn tamil: Iemand leerde mij het woord voor “heb je al gelunched”, dus ik dat uitproberen op degene voor me. Bleek ik niet te hebben geleerd of iemand al had gegeten maar of iemand met me wou weglopen (jonge verliefde koppels lopen hier soms weg als de ouders geen toestemming geven om te trouwen)....ehm. Ook zijn er veel gesprekken gevoerd over cultuurverschillen. Bijvoorbeeld, hoe trouw je in Nederland als je ouders dat niet regelen? Leg dan maar eens uit hoe dat gaat. Ze blijven ons systeem maar raar vinden. Ook heb ik geleerd dat je als je op retreat gaat zoveel mogelijk foto’s moet maken. Zodoende kom ik bij een ander doel van ons retreat: Maak zoveel mogelijk fotos met allerlei combinaties van mensen. Ik geloof dat we in vier dagen zo’n tweeduizend foto’s hebben gemaakt. Het hoogte punt voor mij was het geimproviseerde zingen en dansen boven op de berg. Nou ja voor mij bleef het dan bij klappen en een beetje mee bewegen. Maar geloof me, ik ben op de hoogte van alle tamilhits!

Na alle uitstapjes wordt er natuurlijk ook weer gewerkt. Op het moment is het vaag wat de overheid voor plan heeft voor de IDPs in de kampen. Nog een groot aantal mensen verblijft nog steeds in de zogenaamde gesloten IDP kampen. Een klein aantal mensen wordt beloofd dat ze de kampen uit mogen, ze kunnen nog niet terug naar hun eigen dorpin de Vanni, maar kunnen bij familie terecht. Ook een aantal mensen werd voor deze reden van Vavuniya naar Jaffna gebracht, waar ze familie hebben wonen. Wat er in Jaffna en ook in andere districten gebeurt is dat ze daar weer in gesloten kampen worden geplaatst. Een aantal mensen is op het moment inmiddels wel bij hun familie gebracht maar een aantal zit nu nog steeds weer opnieuw in een kamp. Wat de overheid voor plan heeft met betrekking tot “resettlement” is nog vaag. Dit maakt het lastig voor de organisaties en dus ook voor ons een goed plan te maken. Ook de donoren wachten af wat er gaat gebeuren, want men is het erover eens dat deze situatie niet ondersteund kan worden en dat de mensen zo snel mogelijk terug moeten of in ieder geval de kampen uit mogen. Ondertussen zetten we in Jaffna het werk voort in de IDP kampen op het gebied van educatie, shelters, water and sanitation en livelihood en dergelijke.

Maar langzaamaan veranderen er dingen in Jaffna. Langzamerhand kunnen er steeds meer goederen binnenkomen. Het laatste nieuws is dat er olijven in de supermarkt waren! En tonijn in blik. Ook komen steeds meer bedrijven een kijkje nemen in Jaffna, want dit is het gebied waar geinvesteerd in kan worden. Dit betekend dat het stille Jaffna met de oude auto’s, de enorme verlaten huizen steeds drukker wordt. Jaffna heeft een bepaalde sfeer, je hebt het gevoel dat je in een speciaal gebied bent, aangezien je er moeilijk in en uit kan komen. Ik laat me meeslepen met de nostalgie en vind deze veranderingen maar niks. Maar voor de mensen in Jaffna is dit misschien wel de kans om een soort van normaal leven te krijgen en om Jaffna weer op te bouwen.

maandag 10 augustus 2009

van hot naar her

Laatste weken stonden in het teken van reizen. Niet alleen voor mijn vakantie. Maar ook voor werk. Ik kreeg al commentaar. Elke keer als iemand me aan de telefoon had zat ik weer op een andere plek en ik was echt niet meer te volgen.

Na slechts vijf weken in Jaffna te zijn geweest werd ik opgebelt. Of ik het district policy plan ook voor Vavuniya en Mannar kon schrijven. Dus hop, weer het vliegtuig in met zelfs een kakkerlak als medepassagier. Het kost je zo een dag, een uurtje vliegen en acht uur lang wachten, gechecked worden en met diverse bussen worden vervoerd. Na nog een dag reizen kwam ik in vavuniya district aan. Daar waar 260,000 mensen in vluchtelingen kampen opgesloten zitten. Veel had ik er al over gehoord. Maar het zien en met de mensen spreken was er indrukwekkend. Rijen tenten in allerlei soorten en maten die je ziet. Zelf werd er aan mij een verzoek gedaan voor een tool om het prikkeldraad door te knippen. Niet alles bleek zo (relatief) goed als in Jaffna geregeld. Maar stel je eens voor hoe manage je 260,000 mensen in kampen. Ook is het onzeker wanneer deze mensen weer terug kunnen naar hun woonplaats. Na een week daar zijn geweest trok in naar Mannar district om de boel te gaan verkennen. Een policy plan schrijven is erg nuttig, na er vier te hebben geschreven weet je veel van de situatie van verschillende districten af. Ook was het erg leuk om mijn mede ZOA collega's te ontmoeten. Zoals overal werd er goed voor mij gezorgd (en ontbrak het me uiteraard aan eten niet). Deze twee weken waren weer een erg goede ervaring.

Na twee weken onafgebroken vergaderen, schrijven en het veld te hebben bezocht was het dan zover. Johanneke en Wim uit nederland kwamen over. Was wel even raar om mensen uit nederland opeens in Sri Lanka op visite te hebben. Maar heerlijk om ze weer te zien! We zijn nu al ruim een week onderweg en we hebben eerst gechilled op een tropisch strandje om vervolgens bloedzuigers ons bloed laten drinken in het regenwoud. daarna trokken we de kou van de bergen in en hebben we genoten van het uitzichten hier. In de bergen hebben we lekker gewandeld in de theeplantages en een bezoekje gebracht aan "het einde van de wereld". Waar je een uitzicht hebt over het zuiden van Sri Lanka. Dus de reis verloopt prima en het is weer lekker om vertrouwd nederlands te praten. Ook probeer ik het een en ander uit te leggen over de situatie, want beelden spreken toch meer dan woorden (en dus ook meer dan deze blog). Soms kom je andere reizigers tegen. Meesten weten wel wat van het land en de situatie af. Maar het is toch wel raar om iemand te horen zeggen: Wat doe je precies hier? Ik weet niks van Sri Lanka van de afgelopen 20 jaar af. Nou we hebben nog een Safari, strand en een bezoekje aan ZOA Batti op de planning...dus vermaken doe we ons zeker!

woensdag 8 juli 2009

Van IDPs tot biercrisis: mijn leven in Jaffna

Beste mensen!

Zoals in Nederland gaat het leven hier ook door. Mijn eerste weken in Jaffna zijn prima bevallen. En hoewel het toch even geleden is moest ik toch wel even nadenken wat ik allemaal te vertellen had, want je zou toch denken dat ik genoeg beleef hier.
Maar het gekke is dat alles wat je hier beleefd voor normaal aanneemt.

Neem nou een doorsnee zaterdag, ik pak mijn fiets en ga maar eens Jaffna verkennen. Om de 200 meter kom je een millitair checkpoint tegen. De geweren die daar soms uitsteken storen me niet meer, als er wordt gegroet voel ik me verplicht beleefd terug te groeten, want sommige mensen kan je beter maar te vriend houden. In Jaffna town aangekomen bekijk ik vol bewondering de oude engelse auto’s. Je voelt je weer rondwandelen in de jaren vijftig. Ik zelf ben ook de bezienswaardigheid van de dag, en doe net alsof ik niet zie dat er mannen foto’s van me maken. Het irriteerd me soms, ach wie weet wordt ik ooit nog wel beroemd. Ik loop de enige supermarkt binnen in de stad om te kijken wat deze week het assortiment is. Omdat Jaffna geisoleerd ligt en moeilijk te bereiken is zijn allerlei artikelen schaars. Het feit dat er “diet coke” in de supermarkt was werd dan uitgebreid op een feestje besproken. Laatst was er sprake van een bier crisis! Er was geen bier in heel Jaffna te krijgen voor twee weken lang. Dit had uiteraard grote gevolgend voor de expat community (zo’n 18 man groot). Niet alleen waren we niet meer in staat om in het weekend de genieten van een heerlijk koel biertje, ook stortte het sociale leven in. De enige “bar” is bij mijn guesthouse, doordeweeks komen er vaak mensen langs om even bij te kletsen en te genieten van een biertje. Aangezien er geen bier meer was, was het erg stil bij de bar. De week dat het bier weer arriveerde waren er elke avond mensen, wat dan ook weer niet ideaal is. Maar verder met mijn zaterdag. Na mijn bezoekje aan Jaffna town fiets ik weer op mijn gemakje terug, want haast heb je niet in Jaffna, er is toch niks te doen. Thuis aangekomen eet ik mijn “rice and curry” en in de middag kijk ik een filmpje. DVDs zijn hier vollop in omloop, helaas gebeurt het vaak dat of de film of mijn laptop er mee besluit te stoppen en ik niet in staat met de laatste tien minuten van de film te kijken. Daarna is het tijd voor een ijsje bij Rio. De plek en ook de enige plek in Jaffna waar Sri Lankanen komen om te daten. Uiteraard in het bijzijn van veel vrienden. Ik kom er slechts om mijn ijs/chocolade behoefte te vervullen. Savonds is het tijd voor een “feestje”. Dit betekend bij iemand thuis bij elkaar komen en eten en drinken meenemen. Daar bespreekt men de laatse politieke ontwikkelingen en wat er deze week in Jaffna te koop was met de stuk of tien aanwezigen. Om een uurtje of twaalf vertrekt iedereen in zijn 4X4 jeep met de zwaailichten, want inmiddels is de avondklok al ingegaan.

Het werk begint inmiddels ook op gang te komen. Ik ben afgelopen weken veel het veld in geweest zo om een goed beeld te krijgen van de situatie. Je hebt hier twee soorten IDP kampen. Eentje met de recent gevluchtte IDPs uit de Vanni. Zij mogen de kampen niet uit en voelen zich opgesloten. ZOA bouwt hier shelters, keukens ect en zorgt voor voedsel en NFRI (non food relief items). De andere kampen zijn waar de old IDPs verblijven, sommige wonen al 17 jaar in ene kamp omdat ze niet terug mogen naar hun gebied. Zij mogen uiteraard de kampen wel uit, maar hebben soms alle hoop op terugkeer verloren. ZOA zorgt voor onderhoud van de kampen hier maar start ook livelihood projecten om mensen te helpen met het verkrijgen van een inkomen zoals het uitreiken van netten voor visserij of homegardening planten.
Ik heb inmiddels ervaren dat het handig is om blank te zijn. Het treurige aan dit land is dat toegang krijgen tot verboden gebieden en dingen gedaan krijgen van de lokale overheid, voor een blanke veel makkelijker is. Dus ik hoefde alleen maar even mijn glimlach te oefenen en het werkte.

Trouwens wat ook nog even het vermelden waard is:
-Angelina Jolie heeft Jaffna ooit bezocht...en ik slaap ik haar kamer!
-Er staat binnenkort een uitje naar het mijnveld gepland met mijn vrienden van de demining.
-Ook kreeg ik gister de opmerking: “you look so Dutch” toen ik met mijn fiets uit het werk kwam.
- de tour de france ook hier te volgen is en vanwege het tijdsverschil dus savonds te zien is.
- Mijn collega’s het erg vermakelijk vonden dat ze erachter kwamen dat ik mensen uit kon schelden voor buffel in het tamil
- Ze het niet accepteren als ik lunch wil overslaan als ik in het veld ben en iedereen constant vraag: heb je al gelunched?
- Ze vervolgens na het ziekenhuis wouden brengen toen ik een dag ziek was en alleen wat verkeerds had gegeten...en dit ook de normaalste zaak van de wereld is.
- Ik vleermuizen bij daglicht in bomen heb gezien
- Veel mensen een geschikte huwelijkskandidaat zoeken via een advertentie in de krant.
- De biercrisis twee weken duurde maar de wijncrisis al jaren duurt
- Ik alleen me mail maar kan checken op internet en dus niet bereikbaar ben via hyves en dergelijke
- Ik nu weet hoe cricket ongeveer werkt, na drie avonden kijken...inderdaad, ongeveer.
- Ik toe ben aan een nederlandse kop koffie!

Nou dat was het weer, in augustus heb ik drie weken vakantie...dus zal jullie daarna vermaken met prachtige reisverhalen! Ik kijk er al erg naar uit, zoals elke expat hier heb ik zeker de behoefte om jaffna uit te gaan, soms voel je je hier namelijk best opgesloten.

dinsdag 16 juni 2009

Afgesloten van de rest van de wereld...

Lieve mensen!
Geen idée of ik dit bericht op internet kan plaatsen. Want ik ben inderdaad aangekomen in Jaffna. Ik ben erg blij dat ik hier eindelijk ben. Jaffna is mooi! De mensen zijn aardig! En ik heb een fiets! Dus voel me helemaal weer thuis.
Dr is een nadeel. Ik ben nu op alle mogelijke manieren afgesloten van de rest van de wereld. Net zoals de meeste mensen hier heb je het gevoel dat je bent opgesloten. Internet is waardeloos hier, ik kan soms net mijn werkmail checken (dus als je wil mailen graag naar: brenda@zoasrilanka.org, mail is altijd welkom, zeker nu) en het bereik van mijn mobiel is savonds zo slecht dat niemand kan bellen. Dus wees niet boos als ik niet opneem en probeer gewoon opnieuw. De verbindingen worden gecontroleerd door het leger dus zij hebben alles in handen. Savonds is er een avondklok, welke door de expats genegeerd kan worden, dus als er ergens een feestje is, wordt ik netjes teruggebracht door de mensen met een auto. Zwaailicht en al. Ook gebeurt het regelmatig dat de stroom uitvalt, maar gelukkig hebben de UN organisaties generatoren, waar iedereen blij gebruikt van maakt. Daarnaast is het onmogelijk om per auto het gebied uit te gaan, na zo’n 25 kilometer wordt je tegengehouden. Misschien gaat deze weg (de toegang tot de rest van Sri Lanka) ooit open, iedereen speculeerd wanneer, maar ik denk dat dit zeker nog wel even gaat duren) Ook voor een dagje strand heb je speciale toestemming nodig. Maar gelukkig gaan mijn UN vrienden mij misschien daarbij helpen. Terug in de tijd en opgesloten, zo voelen mensen zich hier.

Maar begrijp me niet verkeerd. Ik heb het zeker naar mijn zin hier. Werk moet nog even op gang komen. Ook moeten we even wennen aan elkaar aangezien ik de eerste buitenlander op dit kantoor ben, maar dat gaat zeker te weten goed komen! Ik ben de vluchtelingen kampen al in geweest, erg interessant. De kampen zien er vergeleken met de rest van het land aardig uit. Natuurlijk zijn hier ook problemen, bijvoorbeeld het gebrek aan suiker en voldoende sanitair. Maar vergeleken met de problemen in Vavuniya is dit niks. Het grootste probleem is dat de mensen in een soort van gevangenis leven. Ze hebben niks te doen en ze worden omgeven door prikkeldraad, dus dat is zeker geen pretje. Als je met ze spreek zeggen ze dat ze in een prison leven.

De expats hier ontmoeten elkaar voor een biertje (als men in slaagt hier een biertje te hebben gevonden, want veel dingen zijn schaars of niet aanwezig) of voor een hapje eten. Verder brengt men de vrije tijd door met lezen en films kijken. In het weekend heb ik dan maar ook een fietstochtje gemaakt. Dit inclusief elke tien seconden de vraag waar ik heen ga, of ik iemand engels kan leren of de opmerking dat ik beautiful ben. Maar goed, dat went op den duur ook wel. Fijn in ieder geval dat ze me mooi vinden ;-)
Het guesthouse waar ik zit is erg prima. Inclusief AC en warm water! Het is de plek waar mensen elkaar zo nu en dan ontmoeten, dus lekker makkelijk dus. Het eten is errug lekker en zo nu en dan verblijven er ook andere mensen dus dan heb je meteen ook wat aanspraak! Ook heb ik een superlief verandaatje aan mijn kamer zitten.

In Jaffna zelf zie je grote huizen. 50% zijn ruines. Verwoest door de jaren oorlog hier, mensen uit Jaffna zitten vaak of in het buitenland of in de rest van Sri Lanka. Ook zie je duidelijk dat dit een rijker gebied moest zijn geweest, maar de oorlog heeft dit deel van het land erg beinvloed. Sommige mensen zitten al 17 jaar in kampen aangezien ze niet terug naar huis kunnen.

De reis hierheen was ook een beleving. Het is een uurtje vliegen maar het koste me 8 uur om hier te komen. Je wordt volledig gechecked, je moet vaak wachten, wordt vier keer met bussen naar verschillende plekken gebracht, waaronder een geblindeerde. Je wordt soort van ondervraagd en tenslotte ook nog eventjes op de foto gezet. Maar aangezien het erg onmogelijk is om hier te komen voor een hoop mensen ben ik blij dat ik hier eindelijk ben! Er hangt een speciale sfeer hier en ik geniet ervan en probeer de verveling hier zoveel mogelijk uit de weg te gaan!

woensdag 20 mei 2009

Feestje?

De laatste dagen is er veel gebeurt in dit land. De oorlog is over, iedereen is weer vrij! De LTTE (tamil tijgers) leider is vermoord, heeft zelfmoord gepleegd of leeft nog...ik durf het niet te zeggen. Hier in Colombo gaat mensen feestend de straat op. Sinds maandag hangt men de vlag uit, is er veel geknal van vuurwerk en hoor je over schreeuwende mensen. De overheid had zelfs een nationale feestdag aangekondigd, gister was dan ook iedereen vrij en feest men op hun eigen manier tot diep in de nacht. Natuurlijk is iedereen blij dat de oorlog over is, dat de burgers niet meer tussen de gevechten zitten. Maar wat de feestende menigte hier niet realiseerd is dat de kampen nu vol zitten en er een tekort is aan allerlei middelen. De iedereen uit het gebied familieleden of lichaamsdelen heeft verloren. Op de televisie zie je blije mensen in mooie shelters spelend in de kampen. De waarheid ligt daar ver vandaan. Dus feesten doen we nog niet. Het is nu afwachten hoe de situatie zich ontwikkeld en hoe het gaat met de 280.000 IDPs (internal displaced people). Daarnaast is er nog teveel onrust om te beweren dat de oorlog echt over is.

Ondertussen heb ik olifanten, heuvels en rijstvelden gezien en ben ik in Colombo verhuisd met een tuktuk en woon nu in een flat bij een vriendin (met op de dak een terras en zwembadje). Over een week of twee begeef ik me richting Jaffna en eindelijk heb ik de benodigde papieren!

woensdag 13 mei 2009

Mijn eerste woordjes tamil

Ik realiseer me dat ik een tijd niet heb geschreven. Eigenlijk heb ik dat een beetje bewust gedaan. Ik de afgelopen weken heb ik zoveel gezien en beleefd dat het lastig uit te leggen is. Ook de Sri Lankaanse situatie veranderd van dag tot dag dus wat ik vandaag schrijf ik morgen alweer gedateerd. Daarnaast kan ik niet alles schrijven.

Maar laat ik beginnen dat het goed met mij gaat! Ik heb het nog steeds erg naar mijn zin in Sri Lanka. De afgelopen zes weken heb ik in het oosten gewerkt. Dit was erg leerzaam, de oorlog speelt zich op dit moment af in het noorden maar dat betekend niet dat in het oosten alles koek en ei is. Men is bang zich uit te spreken, bang om te verdwijnen of vermoord te worden. Dagelijks zijn er incidenten. Twee weken geleden was er in Batti een acht jarig meisje ontvoerd en vermoord terug gevonden. Dit resulteerde in een drie daagse staking. Ik had op dat moment net een lang weekend en bevond me 100 km zuidelijker, ergens op een mooi strand, dus de eerste twee dagen heb ik niet meegemaakt. De derde dag was inderdaad alles gesloten, je kon zelfs geen eten kopen. Dus hongerleidend heb ik de dag doorgebracht...
Nee hoor, in Sri Lanka is iedereen bereid wat eten te delen, dus zelfs toen kwam ik niks te kort.
Mijn eerste woordjes tamil heb ik geleerd, tot groot vermaak van de staff. Ik schijn talent te hebben en men is onder de indruk van mijn wijze van het uitspreken van woorden met veel uuuu's en aaa's. Dus ik werd hun missie...leer Brenda zoveel mogelijk tamil. De teveel woorden tamil op een dag werden dan ook helaas snel weer door mij vergeten.

Dit weekend was er weer een lang weekend, vrijdag was er weer een feestdag. Zodoende dat ik opeens twee olifanten versierd tegenkwam. Ook stopten ze mij bij een checkpoint waar ik normaal niet hoef te stoppen, gelukkig bleek dit te zijn omdat ze me graag een glaasje drinken en een koekje wouden geven.
Afgelopen zaterdag werd het tijd om Batti gedag te zeggen. Eigenlijk was dat best jammer want ik kon het steeds beter met de staff vinden en we hadden veel lol. Maar het werk werd minder. Dus zaterdag vertrok ik richting Colombo. Om in Negombo nog een twee daagse tussenstop te maken en met de andere trainee en het gezin van de country director heerlijk van het strand te genieten. Genieten was het zeker, en verkoeling was er genoeg, of in het zwembad, of de zee, of de AC...heerlijk. Er schijnt hier een hittegolf te zijn, maar voor mijn gevoel is hier altijd een hittegolf. Het eten was weer eens iets anders dan rijst en mijn bed voelde een keertje niet aan als een plank. Ik had last van een cultuurschok; ik was niet meer gewend aan luxe en normale winkels.

Nu ben ik aan het werk in Colombo, hopelijk voor een korte tijd, de geruchten zijn dat ik volgende week naar Jaffna vlieg...maar natuurlijk blijft het Sri Lanka (en plannen blijven veranderen). Ondertussen kan ik de nodige inkopen doen. De grote stad bevalt me maar niks maar geniet wel van, de iets meer westerse, stijl van leven.

maar naast deze vrolijkheid is er ook een trieste kant aan Sri Lanka. Vluchtelingenkampen in Vavuniya met tenten todat je niet verder kan kijken. Mensen gevangen tussen de gevechten van de LTTE en de overheid. De vraag naar hulp is groot. Mensen wonen op een kluitje in een tent en de rijen voor eten zijn lang. Ik hoorde dat de beelden nu eindelijk ook Europa bereiken, het is lastig om hier goed op de hoogte te blijven. Veel mensen denken dat de overheid bezig is met een grootscheepse "reddingsactie" . De situatie in de kampen is nog steeds verre van perfect. De meeste mensen komen aan in Vavuniya. Maar ook in Jaffna zitten er nu rond 20.000 vluchtelingen. Dus hopelijk binnenkort meer verhalen over de situatie daar.

Ook de verhalen uit nederland komen hier aan. De gebeurtenissen van koninginnedag zijn voor mij niet zo schokkend meer, ik ben teveel gewend aan een leven vol met dit soort berichten. Maar in dit soort situaties ga je alles relativeren. Maak jullie vooral geen zorgen om mij!

Liefs
Brenda

woensdag 22 april 2009

Korte update

Lieve mensen!

Aangezien ik de laatste ontwikkelingen al niet kan volgen, vanwege de onbetrouwbare bronnen hier. Moet het in nederland als helemaal niet te volgen zijn. Dus zodoende even een korte update over de situatie hier:

De afgelopen drie dagen zijn 80.000 vluchtelingen de kampen binnengekomen, allemaal gevlucht uit het oorlogsgebied in het noordoosten. De meesten worden gebracht naar de kampen in Vavuniya. Waar de overheid van plan is voor een lange tijd ze daar te houden. Dit omdat ze willen screenen of er tamil tijgers tussen zitten. De overheid en de hulporganisaties kunnen deze stroom niet aan, dus er is eigenlijk een tekort aan.... alles eigenlijk (voedsel, ruimte, hygiene, educatie enz). De situatie in de kampen is niet al te best. ZOA en andere hulporganisaties werken hard en doen wat ze kunnen.

Ik kreeg een mailtje van een collega uit Jaffna (waar een klein deel van de vluchtelingen per boot aankomt). Met de vraag voor funding voor eten voor de kinderen. Maar dit is een ander probleem, dat geld is er niet. Dus we proberen te roeien met de riemen die we hebben en hopelijk komt er snel extra funding binnen voor al deze vluchtelingen.

En dit is niet het einde, komende dagen zullen er nog veel meer binnen komen. Daarnaast is er een onbekend groot aantal gewonden en doden. De mensen die nog vast zitten in het oorlogsgebied, voor hun situatie wordt gevreesd. Hopelijk kunnen ze zonder neergeschoten te worden snel het gebied uit.
Ik vraag jullie ook te bidden en te hopen voor een snelle verbetering van de situatie in het noorden van Sri Lanka.

maandag 13 april 2009

Inburgeren...

Steeds meer raak ik gewend aan het Sri Lankaanse leven. Ik zit nog steeds in het oosten, nog steeds in Batticaloa (Batti voor de insider). Omdat ik geen idee heb wanneer ik naar Jaffna kan draai ik nu mee in het team. Ga ik af en toe mee het veld in en houd me bezig met reporting.
Na al die serieuze verhalen zal ik even een indruk geven van het leven hier:

Als echte nederlander ontbijt ik nog steeds met koffie, cornflakes of een boterham met pindakaas. Ik maak op het moment gebruik van een brommertje. Iedereen heeft daar erg schik in. Want buitenlanders horen zich in een witte jeep te verplaatsen volgens een Sri Lankaan, dus ik wordt verbaasd aangestaard door de mensen en lachen zij om die rare blanke. Vervolgens moet ik hier weer om lachen. Eenmaal aangekomen op kantoor (uurtje of zeven a acht) wordt ik door bezorgde collega's volgestopt met eten, ze zijn bang dat ik niet genoeg eet aangezien ik in mijn eentje in het guesthouse woon. Het gevolg is dat de buikspieroefeningen niet overbodig zijn savonds. Maar weigeren kan ook niet, want het geven van eten is een teken van genegenheid. Het eten is hier trouwens super, de vele rijst en curries zijn erg lekker. Daarnaast kan je die heerlijk met je handen opeten, als een echte Sri Lankaan ben ik in staat in 5 minuten mijn lunch met mijn handen op te eten. Ook drink ik de mierzoete suiker en melk met thee, hoewel de eerste vraag op kantoor van mij wel was: Waar is de koffie?
Ik ben inmiddels zo ingeburgerd dat er geintjes met mij worden gemaakt, zo heet de nieuwe hond hier...je raad het al...Branda (ze wisten blijkbaar niet hoe ze mijn naam moesten schrijven). Hierom is dagenlang gelachen, ach ja...zo vergeet men mij niet.
Ook beheers ik het Sri Lankaanse engels...mensen die mijn zachte G of rollende R lachwekkend vonden zullen bij het horen van dit taaltje helemaal dubbel liggen. Zo weinig mogelijk werkwoorden en een bepaalde manier van het uitspreken van de woorden. Zo ben ik in staat met de meeste staff te kletsen.
Verder heb ik (meestal ongewenste) ontmoetingen gehad met diverse beesten zoals kakkerlakken, dikke spinnen, veeeul muggen, een hoop apen, luidruchtige eekhoorns en hagedissen. Ik ben nog steeds op zoek naar de wilde olifant en was ik getuige van de geboorte van een kalfje in mijn achtertuin.

Het goede van Sri Lanka zijn ook de vele feestdagen, afgelopen dagen heb ik zes vrije dagen gehad (volle maan, goede vrijdag, weekend, en twee dagen tamil/singalese nieuwjaar). Het goede nieuws dat het elke maand ongeveer volle maan is. Met al die feestdagen besloot ik maar eens lekker op vakantie gegaan. De driver bracht mij 200 km zuidwaarts naar Arugam Bay. Dit mooie surfersdorp aan het mooie strand was erg relaxed. Iedereen heet hier dude of mate. Er komen veel expats uit de buurt of lekker aan het strand te chillen. Ik heb een hoop gezellige mensen ontmoet, het was heerlijk om even een paar dagen in een backpackers wereldje te verdwijnen en lekker te kunnen ouwehoeren. Savonds dronken we dan ook een heerlijk biertje of arrack (plaatselijke drank). Overdag kon je heerlijk in je bikini op het strand liggen, wat kaarten, kletsen en lezen. Na deze geweldige dagen ben ik nu weer terug en heb ik heimwee naar de gezelligheid want dan ben je toch weer opeens alleen in je guesthouse. Maar ik heb het nog steeds erg naar mijn zin hier en morgen kan ik weer lekker aan het werk!

Verder wat huishoudelijke medelingen, mijn postadres is:
ZOA Refugee Care
136/2 Isipathana Mawatha.,
Colombo 05
Colombo
Sri Lanka
Ik ben dol op post (hint ;-)) en zoek nog leuke foto's/kaartjes om mijn kamer te pimpen

Verder vind je rechts een link waar mijn foto's op staan. Verder iedereen bedankt voor leuke mailtjes/berichtjes enz. Ik hoorde dat het al terras/tuin weer is...jaloers :-)

dinsdag 24 maart 2009

Rainin in paradize

Sri Lanka is mooi en ik geniet! De jungle, de stranden, de mensen...allemaal geweldig. Alles is redelijk goed geregeld en iedereen is redelijk opgeleid. De natuurlijke hulpbronnen zijn aanwezig, over het algemeen is er genoeg regen, genoeg (lekker!) eten. Alles wat een mens zich kan wensen, is hier aanwezig. Ik heb mijn grauwe nederlandse kantoorkleurtje inmiddels veruild voor een bruin tintje verkregen door de bezoeken aan het veld van afgelopen dagen. Het is een heerlijk gevoel om met je slippers in het zonnetje naar je werk te gaan. Om dan vervolgens in een jeep te stappen om in de middle of nowhere met de mensen te praten, omringd door palmbomen.

Er is echter een groot probleem, welke het land oveschaduwed als een grote regenbui...de oorlog. De problemen hier zijn te complex om uitgebreid te beschrijven, daar heb je dagen voor nodig om het uit te leggen. De afgelopen twee weken heb ik er wel een beetje een beeld van kunnen krijgen. Duizenden mensen zitten in kampen nu, honderden per dag komen erbij, als ze niet zijn doodgeschoten in het oorlogsgebied. Hygiene en daardoor dreigende ziektes zijn een van de problemen. Toegang tot de kampen voor NGOs, maar ook voor familie is lastig.
Daarnaast vinden er in het gehele van land ontvoeringen, mishandelingen, berovingen en meer van dit soort misdaden plaats. Ik kan niet dieper om de problemen ingaan. Ten eerste zijn deze te complex om zo even uit te leggen (dan heb ik een heel boek nodig) en ten tweede moet je voorzichtig zijn met de informatie die je van verschillende bronnen krijg. Elke dag gebeuren er weer verschillende incidenten waar het nederlandse nieuws bij verbleekt. Je komt tot besef wat echt belangrijk is. Wat nou financiele crisis...
Mensen zijn hier bang om zich uit te laten over de problemen, zelfmoord is iets wat regelmatig voorkomt. Zondag stak een studente zichzelf in brand.

Maar goed, ik ben op het moment de oostelijke ZOA kantoren aan het bezoeken. Aangezien het erg lastig bleek om toestemming te regelen om naar de kampen te gaan met de recente vluchtelingen. Mijn eerste bezoek was aan Trincomalee. Aangezien er geen plaats was in het guesthouse, werd ik in een hotel neergezet. Erg vervelend, vooral deze een zwembad had en gelegen was aan een erg mooi strand. Tegenstrijdigheid ten top, de duik in de zee was echter heerlijk. In Trinco bezocht ik een kamp waar de mensen er klaar voor zijn zich te resettlen, het gebied is in januari vrij gegeven door de overheid. ZOA planned nu daar permanent shelters te bouwen. Ze wonen nu nog in nood shelters. Problemen voor de bevolking zijn er nog wel onder andere met olifanten die de boel nog wel eens willen vernielen, angst voor aanslagen van de tijgers, toegang tot markten, scholen en health care.
Na Trinco ben ik nu op bezoek bij Batticaloa. Hier worden allerlei problemen nog vaak opgelost met geweld. Afgelopen dagen heb ik diverse projecten bezocht, deze zijn vooral gericht op rehabilitation. Bijvoorbeeld de bevolking de nodige trainingen geven betreft gezondheid en hygiene en homegardening. Ook worden de lokale dorpsorganisaties ondersteund in hoe ze zich het best kunnen organiseren. Daarnaast worden kleuterscholen, bronnen (het is een erg droog gebied), hekken (zodat het vee de boel niet platloopt) gebouwd. Daarnaast worden er nog meer activiteiten gedaan om het dorpsleven weer op gang te krijgen en dat mensen zichzelf kunnen voorzien in livelihood.

Na wat incidenten is Colombo erg streng wat betreft de visa procedures. Dit betekend dat ik voor onbepaalde tijd even " stuck in Batti" ben en ik nog niet kan afreizen naar Jaffna. Dus ik ben hier aan de slag gegaan. Ik ga dus regelmatig mee met veldbezoeken, maar ben ook bezig met ben wat reports. Het is allemaal erg leerzaam en ik ben ook erg blij dat ik nu een iets concretere taak heb. Foto's komen eraan...alleen het kabeltje ligt op dit moment in Colombo :)

Nou ik vermaak me dus wel, de avonden zijn soms wel wat saai omdat het niet veilig is om alleen op pad te gaan. Sorry voor de engelse woorden her en der.
Take care!

zaterdag 14 maart 2009

mijn eerste checkpoint ervaring

Elke ontwikkelingsland is in een opzicht hetzelfde...het loopt nooit zoals je wilt...aan die les werd ik afgelopen dagen dus weer herinnerd. Dus nu ben ik mijn vrije zaterdag in Colombo aan het doorbrengen, dus tijd genoeg om lang te internetten.
Ik voelde me helemaal thuis toen ik in Sri Lanka aankwam, misschien heeft het ermee te maken dat het eigenlijk was weg heeft van Indonesie. Dus ik voelde me als een vis in het water...of hier beter gezegd als een aap in de warmte.

Ik zou afgelopen donderdag naar Mannar afreizen voor een vergadering en daarna na het gebied gaan waar een vluchtelingenkamp zit waar op het moment 38.000 mensen vast zitten. Dus met een collega zat ik voor zonsopgang in de trein voor een reis van zes uur. Ik was zou moe, maar aan slapen werd niet gedacht want wil zoveel mogelijk in mij opnemen. De eerste olifanten, apen en andersoortige beesten zijn dan ook weer gespot. Na die reis kwamen we in tamilgebied aan, dat was meteen mijn eerste checkpointervaring...en meteen niet zo'n beste. Na twee uur in de rij te hebben gestaan, bleek dat er sinds die dag opeens geen buitenlanders het gebied in mochten. Ik mocht met geen mogelijkheid het gebied in. Dat was wel even een teleurstelling, vooral met twee nachten met veelste weinig slaap kon ik toen even niet meer lachen. Later bleek dat dit was ingevoerd omdat een blanke vrouw van de human right watch een zeer kritisch stuk over de situatie in het vluchtelingenkamp had geschreven...en ze reisde naar het gebied met, ja je raad het al, de trein. Dus ik weer terug de trein in om terug te reizen naar een stad verderop waar ook een ZOA kantoor zit. Daar zou ik die dag en nacht kunnen blijven en zouden ze me na de vergadering ophalen en weer terug brengen naar Colombo. Daar heb ik veel gepraat met de mensen om meer inzicht te krijgen in de situatie en over Sri Lanka. Dus ik ben een stuk wijzer over het conflict tot koken aan toe. Wel is lastig te beoordelen wat nou precies waar is, want iedereen heeft weer een andere mening en krijgt weer andere dingen te horen. Dus ik luister naar zoveel mogelijk mensen om een zo goed mogelijk beeld te vormen. De mensen die nu in het kamp zitten zouden volgens de overheid daar drie jaar moeten blijven. Aangezien ze goed moeten worden gescanned of er geen tamiltijgers tussen zitten. De internationale organisaties zijn het daar niet mee eens en hebben voorlopig voor drie maanden hulp aangeboden. Volgende week gaan we weer proberen het gebied in te komen (dit keer niet per trein), ik ben erg benieuwd wat voor situatie ik daar aan zal treffen en kan niet wachten aan de slag te gaan. Verder heb ik me vermaakt door met twee collega's mee te gaan winkelen...deze mannen winkelen net als vrouwen, dus heb een stuk of acht schoenenwinkels van binnen gezien. Maar nieuwe schoenen waren wel essentieel want eentje was nog op zoek naar een vriendin en dan moet je er wel netjes uitzien! Ik blijf hier het liefst gewoon op slippers lopen. Gister werd ik na een dag van lezen en heel veel praten opgehaald en weer teruggebracht naar Colombo, de checkpoints die we toen tegen kwamen lieten me gelukkig dit weer wel door :)

natuurlijk al na een paar dagen nog meer kunnen vertellen maar ik denk dat jullie nu al zijn afgehaakt.
In het telefoonnummer staat er na +94 een nul, maar die moet dus weg :)

Nou hopelijk kan ik in het volgende bericht ook wat vertellen over mijn werkzaamheden, als mijn permit rond is kan ik naar Jaffna, wanneer dat precies gaat gebeuren is nog onbekend.

Brenda

woensdag 11 maart 2009

gearriveerd!

Ik ben er! Heerlijk dat tropische klimaat. Ik zal even snel een berichtje plaatsen want weet niet of me dat komende week gaat lukken. Want morgen reis ik meteen een stuk naar noorden, om een vergadering bij te wonen. Daarna kom ik hier (Colombo) weer terug om wat training te volgen. Het is wel even wennen allemaal, het tijdsverschil, dat het een stukje warmer is en de drukte om me heen, maar het voelt goed! Alles is prima geregeld verder, werd netjes opgehaald en in een ZOA landrover naar kantoor gebracht. Nou binnenkort zal ik meer vertellen. Ik wordt nu in de ZOA kleding gehezen namelijk :)
Vlucht ging prima trouwens, het rammelde her en der wel wat in het vliegtuig...maar had wel twee stoelen voor me alleen, aangezien het vliegtuig halfvol zat.

ow ja, ik heb een werknummer waarop ik bereikbaar ben +94 nul zeven zeven drie zeven zes twee acht een twee

woensdag 18 februari 2009

welkom!

Lieve mensen,

De benodigde prikken zijn weer gehaald en 10 maart is het zover! Dan vlieg ik via Heathrow naar Colombo, Sri Lanka. Na een paar dagen vlieg ik door, naar het noorden van Sri Lanka, naar Jaffna. Om daar voor ZOA vluchtelingenzorg als trainee aan het werk te gaan. Op deze site ga ik proberen mijn werkzaamheden, ervaringen, avonturen enz. met jullie te delen. Tegen de tijd dat ik echt wat te vertellen heb, meer bericht. Ik kijk er al erg naar uit! Ook hoor ik graag van jullie belevenissen.

Liefs,
Brenda